24 Temmuz Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 205.  günü.

 

Olaylar

 

 

• 1847 - Salt Lake City, İsa Mesih'in Son Zaman Azizler Kilisesi peygamberlerinden Brigham Young öncülüğünde kurulmaya başlandı.
• 1908 - II. Meşrutiyet'in ilanı: 29 yıldır askıda olan Osmanlı Anayasası yeniden yürürlüğe girdi.
• 1923 - Günümüz Türkiye'sinin sınırlarını büyük oranda çizildiği Lozan Antlaşmasının imzalatılması.
• 1936 - İspanya Hükûmeti, iç savaş nedeniyle dünyadan yardım istedi.
• 1950 - Gazeteciler Cemiyeti, sansürün kaldırılışını Basın Bayramı ilan etti.
• 1960 - Basın Ahlak Yasası imzalandı.
• 1963 - Sendikalar Kanunu ile Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu çıktı.
• 2016 - Cumhuriyet Halk Partisi, Taksim Mitingi'ni düzenledi.
• 2020 - Ayasofya Müzesi, Ayasofya Camii Olarak 86 yıl sonra tekrar açıldı.
• Ayasofya

  Koine Grekçesi: Ἁγία Σοφία, romanize: Agia Sofia

  

  Ayasofya-i Kebîr Câmi-i Şerîfi (Ağustos 2014)

   

  Wikimedia | © OpenStreetMap

  Diğer ad(lar) Kutsal Bilgelik Kilisesi
  Ayasofya-i Kebîr Câmi-i Şerîfi (Kutsal Büyük Ayasofya Camii) Genel bilgiler Tür Katedral (537-1054)
  Ortodoks katedrali (1054-1204)
  Katolik katedrali (1204-1261)
  Ortodoks katedrali (1261-1453)
  Cami (1453-1934)
  Müze (1935-2020)
  Cami (2020-2024)
  Cami ve müze (2024-günümüz) Konum Fatih, İstanbul, Türkiye Koordinatlar 41°00′30″K 28°58′48″D Başlama 532 (1493 yıl önce) Tamamlanma 537 (1488 yıl önce)[4] Yükseklik 55,60 m (kubbe yüksekliği) Tasarım ve inşaat Mimar(lar) Miletli İsidoros
  Trallesli Anthemios Resmî site ayasofyacamii.gov.tr  

  UNESCO Dünya Mirası

  Tür Kültürel Kriter i, ii, iii, iv Belirleme 1985 (9. oturum) Parçası İstanbul'un Tarihî Alanları Referans no. 356 Ülke  Türkiye Bölge Avrupa ve Asya    

  Ayasofya, resmî adıyla Ayasofya-i Kebîr Câmi-i Şerîfi, İstanbul'un Fatih ilçesinde kiliseden çevrilmiş bir camidir. Bizans İmparatoru I. Justinianus tarafından, 532-537 yılları arasında inşa ettirilmiş bazilika planlı bir patrik katedrali olmuştur. 1453 yılında İstanbul'un Osmanlılar tarafından fethedilmesinden sonra II. Mehmed tarafından camiye dönüştürülmüştür. Mustafa Kemal Atatürk tarafından 1934 yılında yayımlanan kararname ile tadilat çalışmasına alınmış, 1935 yılında Bakanlar Kurulu kararı ile müzeye dönüştürülme kararı alınıp müzeye dönüştürülmüş, kazı ve tadilat çalışmaları başlatılmış ve 1935'ten 2020'ye kadar müze olarak hizmet vermiştir. 2020'de tekrar camiye çevrilmiş, 2024'te ise caminin üst katı bir müze olarak hizmet vermeye başlamıştır.

        Doğumlar

 

• 1689 - William, Prenses Anne ve eşi Danimarka'dan Prens George'un oğlu (ö. 1700)
• 1922 - Namık Kemal Şentürk, Türk devlet adamı, bürokrat ve siyasetçi (ö. 2020)
• 1925 - Hulki Saner, Türk senarist, yönetmen ve film yapımcısı (ö. 2005)
• 1929 - Gülriz Sururi, Türk tiyatro oyuncusu (ö. 2018)
• 1932 - Yıldız Moran, Türk fotoğrafçı, sözlük yazarı ve çevirmen (ö. 1995)
• 1950 - Fehmi Koru, Türk gazeteci ve yazar
• 1954 - Erdoğan Arıca, Türk futbolcu ve teknik direktör (ö. 2012)
• 1956 - Mehmet Ali Aydınlar, Türk iş insanı ve Türkiye Futbol Federasyonu'nun Başkanlarından
• 1957 - Şevket Mirziyoyev, Özbek siyasetçi ve Özbekistan'ın 2. Devlet Başkanı
• 1961 - Jale Bekar, Türk pop müzik şarkıcısı
• 1965 - Süleyman Nevzat Korkmaz, Türk siyasetçi
• 1969 - Uzay Heparı, Türk besteci ve yapımcı (ö. 1994)
• 1973 - Evren Duyal, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu
• 1977 - Serkan Kaya, Türk şarkıcı, besteci ve söz yazarı
• 1980 - Uğur Bilgin, Türk oyuncu
• 1981 - Onur Şan, Türk şarkıcı
• 1982 - Vyacheslav Krendelev, Türkmen futbolcu
• 1987 - Merve Sevi, Türk oyuncu
• 1991 - Khontkar, Türk rapçi
• 1996 - Fırat Alemdaroğlu, Türk basketbolcu
• 1997 - Furkan Korkmaz, Türk millî basketbolcu
• 1997 - Emre Mor, Türk millî futbolcu

        Ölümler

• 946 - Muhammed bin Toğaç, kendisi Fergana'dan gelmiş İhşidi hanedanı kurucusu (d. 882)
• 1129 - Shirakawa, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 72. imparatoru (d. 1053)
• 1568 - Carlos, Asturias prensi (d. 1545)
• 1862 - Martin Van Buren, ABD'nin 8. Başkanı (d. 1782)
• 1941 - Afife Jale, ilk Türk kadın tiyatro oyuncusu (d. 1902)

• Afife Jale

  Doğum Afife
  1902
  Kadıköy, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu Ölüm 24 Temmuz 1941 (39 yaşında)
  Bakırköy, İstanbul, Türkiye Defin yeri Kazlıçeşme Mezarlığı Milliyet Türk Uğraş Oyuncu Etkin yıllar 1919-1941 Evlilik Selahattin Pınar
  (e. 1929; b. 1935) Ebeveyn(ler) Hidayet Bey
  Methiye Hanım  

  Afife Jale (1902, İstanbul - 24 Temmuz 1941, İstanbul), Türk oyuncu.

  Müslüman-Türk kadınlarının tiyatro sahnesinde yer almasına öncülük ederek Türk tiyatrosunda sembol bir isim olmuştur. İlk defa İstanbul'un Kadıköy ilçesindeki Apollon Tiyatrosu'nda sahnelenen Hüseyin Suat'ın Yamalar adlı oyununda Emel rolünü canlandırdı. Böylece Türk tiyatrosunda sahneye çıkan ilk Müslüman kadın oyuncu oldu. Asıl ismi Afife olan sanatçı, bu oyunda "Jale" takma ismini kullanmış ve daha sonraları Afife Jale adıyla anılmaya başlanmıştır.

•  

• 1968 - Vedat Demircioğlu, Türk devrimci (İTÜ öğrencisi ve Türkiye'de 68 Kuşağının ölen ilk ismi) (d. 1943)
• 1990 - Agah Hün, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1918)
• 1995 - Sadık Ahmet, Batı Trakyalı Türk tıp doktoru ve siyasetçi (Batı Trakya Türkleri'nin hakları için verdiği mücadele ile tanınan) (d. 1947)
• 2002 - Adnan Yücel, Türk şair (d. 1953)
• 2011 - Didem Madak, Türk şair (d. 1970)
• 2012 - Nevin Çokay, Türk ressam (d. 1930)
• 2019 - Günay Tuncel, Türk organizatör ve işletmeci (d. 1940)

       Özel günler

• Basın Özgürlüğü için Mücadele Günü

   Basın Bayramı
Basın Özgürlüğü İçin Mücadele Günü Ülke  Türkiye Kutlayanlar  Türkiye Başlama 24 Temmuz Bitiş 25 Temmuz Tarih 1948 Gelenekler 1989'dan beri Basın Özgürlüğü Ödülleri verilir.

Basın Bayramı veya Basın Özgürlüğü için Mücadele Günü, Türkiye'de sansürün kaldırılmasının yıl dönümü olarak her yıl 24 Temmuz tarihinde kutlanan önemli gündür.

İstanbul’da çıkan gazeteler, Osmanlı Devleti'nde II. Meşrutiyet'in ilan edildiği 24 Temmuz 1908 günü sansür memurlarını içeri sokmama ve gazetelerini sansüre yollamadan basma kararı vermişti. Bu olayın yıldönümü, Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'nin 1948 yılında aldığı kararla Basın Bayramı olarak ilan etmiştir. 1971'de "bayram" olmaktan çıkmış ve adı, "Basın Özgürlüğü için Mücadele Günü" olarak değişmiştir.

Tarihçe

Padişah II. Abdülhamit'in saltanatı sırasında "İstibdat dönemi" diye adlandırılan dönemde gazetelerin ancak sansür memurlarının denetiminden geçtikten sonra yayımlandığı Osmanlı Devleti'nde, II. Meşrutiyet'in ilan edildiği 24 Temmuz 1908 günü, İstanbul'da çıkan bir avuç gazete, kendi aralarında sansürcüleri içeri sokmama ve gazetelerini sansüre yollamadan basma kararı vermişlerdi. Bu olay, 24 Temmuz'un “Basın Bayramı” olarak kutlanmasına vesile oldu.

Bir basın günü oluşturulması önerisi, 1946 yılında Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'nin kuruluşu ile gündeme geldi. Başlangıçta, Türkiye'de ilk gazetenin çıkış tarihinin Basın Bayramı olması düşünülmüştü. Ancak ilk gazetenin çıkış tarihi tartışma konusu oldu. Kimileri 1831'de Takvim-i Vakayi’nin yayınlamaya başladığı günü Türkiye'de ilk gazetenin çıktığı tarih olarak kabul ederken, kimileri resmî gazete olduğu için Takvim-i Vakayi'nin ilk gazete sayılmayacağını, 1861'de çıkan Tercüman-ı Hakikat'in Türkiye'de ilk gazete olarak kabul edilmesi gerektiğini öne sürmekteydi. İlk gazete konusunda anlaşma sağlanamayınca gazeteci Refik Halit Karay, Osmanlı Devleti'nde II. Meşrutiyet'in ilan edilişinin yıldönümü olan 24 Temmuz gününü Basın Bayramı olarak kutlamayı önerdi.

24 Temmuz günü 22 yıl boyunca meslek örgütleri tarafından "Basın Bayramı" olarak kutlandı. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, 12 Mart 1971 Muhtırası sonrası baskıların İstibdat Dönemi'ni hatırlattığı gerekçesiyle "Basın Bayramı" ifadesinin kaldırılmasına karar verdi. "Basın Bayramı", "Geleneksel Gazeteciler Günü ve Basın Özgürlüğü için Mücadele Günü" adını aldı.

Kutlanışı

Bu özel gün, Türkiye Gazeteciler Cemiyeti önderliğinde, meslek örgütleri tarafından kutlanmaktadır. Basın Bayramında basın meslek örgütleri, sendikalar, siyasetçiler basın özgürlüğü ve sansür ile ilgilerde açıklamalarda bulunur. 1989 yılından beri Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, basın özgürlüğünü savunan, bu uğurda çaba harcayan bir kişi ve kuruluşu 24 Temmuz'da Basın Özgürlüğü Ödülü ile ödüllendirmektedir.