2 Ağustos Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 214. günü
Olaylar
- MÖ 216 - Cannae Muharebesi: Romalılar'ın Anibal karşısında bozguna uğraması.
- 1492 - İspanya'da, Yahudilere dinlerini değiştirmeleri, aksi takdirde ülkeden ayrılmaları için verilen sürenin sona ermesinin ardından, İspanya Yahudilerinin çoğu, Kemal Reis'in kadırgalarıyla İstanbul'a geldi ve Osmanlı Devleti'nce hoşgörüyle karşılandı.
-
Sefarad Yahudileri
-
Makale serilerinden
Yahudiler ve Yahudilik
Etimoloji • Kim bir Yahudi'dir?
- Tanrı (isimler)
- İlkeler
- Mitsva (613)
- Halaha
- Şabat
- Bayramlar
- Ayin
- Tsedaka
- Brit
- Bar ve Bat Mitzvah
- Evlilik
- Matem
- Felsefe
- Etik
- Kabbala
- Gelenek
- Sinagog
- Haham
- Aşkenazim
- Mizrahim
- Sefaradim
- Temanim
- Beta Israel
- Gruzinim
- Yuhurim
- Buharim
- İtalkim
- Romanyotim
- Koçinim
- Bene Israel
- Beni Anusim
- Lemba
- Karaim
- Kırımçaklar
- Kaifengler
- İgbolar
- Samiriler
- Kriptolar
- Musa'cı Araplar
- Subbotnikler
- Nuhidistler
- Avusturya
- Belarus
- Birleşik Krallık
- Bulgaristan
- Çek Cumhuriyeti
- Estonya
- Finlandiya
- Fransa
- Gürcistan
- Hollanda
- İspanya
- İsveç
- İtalya
- Kıbrıs
- Letonya
- Litvanya
- Macaristan
- Moldova
- Polonya
- Portekiz
- Romanya
- Rusya
- Ukrayna
- Yunanistan
- Afganistan
- Azerbaycan
- Çin
- Ermenistan
- Filipinler
- Hindistan
- Irak
- İran
- Japonya
- Lübnan
- Malezya
- Özbekistan
- Suriye
- Türkiye
- Vietinam
- Yemen
- Arjantin
- Bolivya
- Brezilya
- Dominik Cumhuriyeti
- El Salvador
- Guyana
- Haiti
- Jamaika
- Kolombiya
- Küba
- Meksika
- Paraguay
- Surinam
- Şili
- Uruguay
- Venezuela
- Ortodoks (Modern Ortodoks · Haredi)
- Hasidik
- Reform Yahudiliği
- Muhafazakâr
- Karaite
- Yeniden yapılanmacı
- Yenilenme
- Hümanistik
- Haymanot
- Mesiyanik Yahudilik
- Sadukiler
- Ferisiler
- Yidiş tiyatrosu
- Dans
- Mizah
- Minyan
- Evlilik
- Giyim
- Nidah
- Pidyon haben
- Koşer
- Şiduh
- Zeved habat
- Yahudiliğe geçiş
- Hiloni
- İbranice (Modern İbranice · Kitâb-ı Mukaddes İbranicesi)
- Yidiş
- Yeşiviş
- Yahudi Yunancası
- Yevanik
- Cuhuri
- Şassi
- Yahudo-İranik
- Ladino
- Gardaïa
- Buhori
- Knaanik
- Zarfatik
- İtalkian
- Gruzinik
- Yahudi Aramicesi
- Yahudi Arapçası
- Yahudi Berbericesi
- Yahudi Malayalamı
- Liderler
- İsrail'in On İki Kabilesi
- Kuzey İsrail Krallığı
- İsrail Krallığı
- Yehuda kabilesi
- Yehuda Krallığı
- Kudüs Tapınağı
- Babil Sürgünü
- Asur esareti
- Yehud (Pers eyaleti)
- İkinci Tapınak
- Yeruşalim (Yahudilikte · zaman çizelgesi)
- Betlehem
- Hebron
- Nazarat
- Haşmonayim Hanedanı
- Sanhedrin
- Ferisiler
- Helenistik Yahudilik
- Yahudi-Roma savaşları
- Bizans İmparatorluğu'ndaki Yahudilerin tarihi
- Hristiyanlık ve Yahudilik
- İslam ve Yahudilik
- Diaspora
- Orta Çağ
- Altın Çağ
- Sabataycılık
- Kabbala
- Haskala
- Özgürleşme
- Antisemitizm
- Anti-Yahudilik
- Yahudilere yönelik zulüm
- Holokost
- İsrail
- İsrail Diyarı
- Aliyah
- Yahudi ateizmi
- Ba'al teşuva
- Yahudilik ve politika
- Agudat Yisrael Dünya Örgütü
- Anarşizm
- Bundizm
- Sekülerizm
- Bölgeselcilik
- Feminizm
- Solculuk
Sefarad Yahudileri (İbranice: יְהוּדֵי סְפָרַד, romanize: Ye'hude Sepharad; İspanyolca: Judíos sefardíes) veya İbranice -im eki kökenli Sefaradim (סְפָרַדִּים, Sefaraddim), Yahudi-Roma savaşlarından sonra zorunlu göç ile, Kuzey Afrika üzerinden İberya yarımadasına yerleşen ve 1492'de, Elhamra Kararnamesi ile İspanya'dan çıkartılan Yahudi toplumuna verilen isimdir. Kararname sonrasında Yahudi halkının çoğu Portekiz'e kaçmıştır. 5 yıl sonra Portekiz Kralı I. Manuel'in de Portekiz'deki Yahudileri Hristiyanlığa geçmeye zorlamasıyla sınır dışı edilen birçok Yahudi farklı ülkelere kaçmıştır. Sonuç olarak, göçe zorlanan Yahudilerin torunları dünyanın her yerindeki ülkelere taşınarak yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Bu ülkelerden bazıları İngiltere, Hollanda, Kuzey Afrika'nın bazı bölgeleri, Türkiye ve İsrail'dir.
İbrani dilinde "Sefarad", İspanya anlamına gelmektedir. İspanya dışında Portekiz, İtalya, Kuzey Afrika, Türkiye, Ege Adaları ve Balkan Musevilerinin de büyük bölümü bu adla anılır. 16.yüzyılda bütün bu gruplar, Judeo-Español veya "Ladino" denen ve İspanyolcanın Kastilya lehçesine ilave edilmiş; Türkçe, İbranice hatta Rumcadan gelen kelimeler ve deyimler ile bezeli bir dil konuşuyorlardı. Bu dil bugünlerde unutulmaya başlanmıştır. 1492'de Elhamra Kararnamesinin yayınlanmasıyla İspanya'dan kovulan Yahudiler, İspanya kökenli oldukları için kendilerine "Sefarad" adını koymuşlardır.
Genişletilmiş anlamda ise bugün, Sefarad, Aşkenaz olmayan tüm Yahudilere verilen addır.[kaynak belirtilmeli] Bugün Türkiye'de yaşayan 14.000 Yahudi'nin yaklaşık %96'sını oluşturan Sefaradlar'ın sayısı 13.000 civarındadır, %4'ü oluşturan Aşkenaz Museviler'in sayısı 1.000 civarındadır.
Bugünkü Türkiye Yahudileri
Ana madde: Türkiye Yahudileri
Bir Sefarad Yahudisi olan Can Bonomo, Türkiye'yi Eurovision 2012'de temsil etmiştir. İsrailli aktör Lior Askhenazi'nin de ailesi 1964 yılında İstanbul'dan Tel Aviv'e göç etmişlerdir.
Sefaradlar'ın İsrail'deki durumları
İsrail'de her ne kadar çeşitli etnik grupları kendi bünyesinde asimile etme çabasında olmadığını belirten bir anayasaya sahip olsa da, ülkedeki Aşkenaz baskınlığı, "Sefarad" olarak tanımlanan diğer Yahudileri de etkilemektedir. Gerek yönetimde gerekse de toplumdaki üst sınıflar çoğunlukla Aşkenazlar tarafından oluşturulur. İsrail'deki dinsel Shas Partisi kendisini Sefaradların dinsel özelliklerinin koruyucusu olarak tanımlar.
Aşkenazlar gibi Sefaradların da İsrail'de Başhahamları bulunmaktadır. Sefarad Başhahamı'na (Hahambaşı) Rişonletsion adı verilir.
Ayrıca bakınız
- Yahudilerin İspanya'dan sürülmesi
- Aşkenazi Yahudileri (Yahudiler'in 1. büyük kolu)
- Mizrahi Yahudileri (Yahudiler'in 3. büyük kolu)
- Elhamra Kararnamesi
- Can Bonomo
- Isak Samokovlija
- 1875 - Dünyanın ilk buz pateni pisti, Londra'da açıldı.
- 1914 - Osmanlı ile Alman İmparatorluğu arasında gizli bir iş birliği anlaşması imzalandı, Osmanlı'da seferberlik ilan edildi.
- 1919 - Millî Mücadele aleyhine yazılar yazan Ali Kemal tarafından çıkarılan Peyam adlı gazete yayın hayatına başladı. (Peyam, daha sonra Sabah gazetesi ile birleşerek Peyam-ı Sabah adıyla yayımlandı.
- 1934 - Adolf Hitler, Almanya'nın Führer'i haline geldi. Totaliter rejim süreci başladı.
- 1939 - Adalet Bakanlığı, halk önünde idam yapılmayacağına dair bir genelge yayımladı.
- 1950 - Konya Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.
- 1958 - Cumhuriyet tarihinin en yüksek orandaki devalüasyonu yapılarak, 1 Dolar 2.80 liradan 9 liraya çıkarıldı. Devalüasyon oranının yüzde 221'i bulduğu açıklandı.
- 1967 - Trabzonspor Kulübü kuruldu.
- 1987 - Türkiye'de kan kanserli bir hastaya, ilk kez kemik iliği nakli yapıldı.
Doğumlar
- 1696 - I. Mahmut, Osmanlı'nın 24. Padişahı (ö. 1754)
-
I. Mahmud
İslâm Halifesi
İki Kutsal Caminin Hizmetkârı
Jean-Baptiste Vanmour tarafından çizilmiş portresi
24. Osmanlı Padişahı Hüküm süresi 30 Eylül 1730 – 13 Aralık 1754 (24 yıl, 2 ay ve 13 gün) Önce gelen III. Ahmed Sonra gelen III. Osman 103. İslâm Halifesi Hüküm süresi 30 Eylül 1730 – 13 Aralık 1754 Önce gelen III. Ahmed Sonra gelen III. Osman Doğum 2 Ağustos 1696
Edirne Ölüm 13 Aralık 1754 (58 yaşında)
İstanbul Defin 13 Aralık 1754
Yeni Cami Eş(ler)i Ayşe Başkadın
Hatem Başkadın Çocuk(lar)ı Yok Tam adı Mahmud Han bin Mustafa Hanedan Osmanlı Hanedanı
Babası
II. Mustafa
Annesi
Saliha Sultan
Dini
İslam
Meslek
Şair
Kuyumcu İmza
I. Mahmud veya Kambur Mahmud, divan edebiyatında kullandığı mahlasıyla Sebkati (2 Ağustos 1696, Edirne - 13 Aralık 1754, İstanbul), 24. Osmanlı padişahı ve 103. İslam halifesidir. 1696'da Edirne Sarayı'nda dünyaya geldi. II. Mustafa'nın oğlu ve III. Ahmed'in yeğenidir.
-
Kişiliği
Devrinin vakanüvislerince zeki, anlayışlı, hamiyetli, lütufkâr ve merhametli bir zat olarak tanıtılan I. Mahmud, hadiseleri sonuna kadar takip eder, devlet işlerinde istişarede bulunur, acele etmez ve telaş göstermezdi. Yeniliği sever ve memleketi bu yoldan yükseltmeye gayret ederdi. İlim, sanat, edebiyat meclislerindeki sohbetlere katılır ve Sebkatî mahlası ile şiirler yazardı. Devrinde ilim, kültür ve sanat sahalarında kıymetli eserler yazıldı. Beşiktaş'ta Arap İskelesi Camii, Rumeli Hisarı'nda İskele Camii ve Yıldıztepe mescitleri yaptırdığı bazı eserlerdir.
.jpg)
Ölümü
Zor bir dönemde padişah olmasına rağmen ülke içinde ve dışında huzuru sağlayan, Osmanlı Devleti'nin gerileme sürecini bir süreliğine de olsa yavaşlatmayı başaran I. Mahmut, 13 Aralık 1754'te hastalığına rağmen çıktığı Cuma namazından dönerken, Demirkapı'da at sırtında öldü. Yeni Cami Turhan Valide Sultan Türbesi'nde babası II. Mustafa'nın yanına gömüldü.
- 1867 - Ali Ekrem Bolayır, Türk şair (d. 1937)
- 1868 - I. Konstantin, Yunanistan Kralı (ö. 1923)
- 1938 - Sırrı Elitaş, Türk sinema oyuncusu, senaryo yazarı ve yönetmen (ö. 2015)
- 1952 - Ahmet Uğurlu, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2024)
- 1952 - Osman İşmen, Türk orkestra şefi, besteci ve aranjör
- 1955 - Fahreddin Manafov, Azeri oyuncu
- 1957 - Muharrem Yılmaz, Türk iş insanı ve TÜSİAD'ın 15. Başkanı
- 1960 - Emine Beder, Türk yemek yazarı
- 1963 - Uğur Tütüneker, Türk teknik direktör ve eski millî futbolcu
- 1974 - Barış Yarkadaş, Türk gazeteci, siyasetçi ve yazar
- 1979 - Evrim Alasya, Türk oyuncu
- 1993 - Melih Vardar, Türk futbolcu
Ölümler
- 257 - I. Stephanus, 12 Mayısıs 254'ten 257 yılında ölene kadar papalık yapmıştır
- 924 - Ælfweard, Yaşlı Edward'ın ikinci eşi Ælfflæd'dan olma en büyük oğlu (d. 902)
- 1100 - William Rufus, İngiltere Kralı (d. 1056)
- 1277 - Muineddin Süleyman, Anadolu Selçuklu dönemi devlet adamı (d. ?)
- 1589 - III. Henri, Fransa Kralı (d. 1551)
- 1849 - Kavalalı Mehmet Ali Paşa, Mısır Valisi ve Mısır ve Sudan'ın ilk Hidivi (d. 1769)
- 1930 - Ahmet Fehim, Türk yönetmen, tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1856)
- 2000 - Boran Kaya, Türk şovmen ve sunucu (d. 1965)
- 2007 - İsmail Sivri, Türk gazeteci ve İzmir Gazeteciler Cemiyeti Onursal Başkanı (d. 1927)
- 2008 - Osman Yağmurdereli, Türk yapımcı ve siyasetçi (d. 1953)
- 2014 - Kemal Bingöllü, Avukat, 68 kuşağı önderlerinden (d. 1939)
- 2025 - Metin Sözen, Türk mimar ve öğretim görevlisi (d. 1936)
Tatiller ve özel günler
Yorumlar
Yorum Yap