3 Ağustos Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 215. günü
Olaylar
- 1071 - Sanduk Bey komutasındaki Selçuklu Orduları, Bizans İmparatoru Romen Diyojen'in Malazgirt ve Ahlat'a gönderdiği kuvvetleri geri çekilmeye zorladı ve daha sonra Karahas'taki savaşta Bizans güçlerini dağıttı.
- 1492 - İspanyol Engizisyonu'nun ardından, İspanya'daki yaklaşık 200.000 Sefarad Yahudisi, İspanyol İmparatorluğu ve Katolik Kilisesi tarafından ülkeden kovuldular, bunların büyük bir kısmı Osmanlı İmparatorluğu tarafından kabul edilecektir.
- 1492 - Kristof Kolomb, İspanya'dan üç gemiyle Hindistan'a ulaşmak ve yeni kıtalar keşfetmek amacıyla yola çıktı.
- 1869 - Büyük Samsun yangını meydana geldi. 125.000 m²'lik alan yangından birinci derecede etkilendi.
Büyük Samsun Yangını
Büyük Samsun Yangını, 1869 yılında Samsun'da meydana gelen afettir. Bu yangın kentte daha önce meydana gelen yangınlardan çok daha şiddetli olduğu içinbü yük yangın olarak nitelendirilmektedir.
3 Ağustos 1869 tarihinde meydana gelen yangına dair en önemli belge dönemin Fransa Samsun konsolosunun İstanbul'daki Fransız Büyükelçiliğine gönderdiği rapordur. Yangının tarihi, kapsadığı alan, verdiği zarar ve halkın durumu bu rapor sayesinde kesin olarak bilinmektedir. Buna göre yangın bugünkü Samsun Büyükşehir Belediyesi binasının karşısında bulunan Süleymaniye Medresesi'nde başlamış, civardaki petrol ürünleri satılan bir dükkâna ulaştığında da güçlenerek devam etmiştir. 5 Ağustos 1869 tarihinde gönderilen raporun tam metni şu şekildedir:
Yangında şehrin 415 evi yandı. Bütün Samsun halkı çok üzgün ve perişan durumdadır. 2 gün önce saat 10'a doğru yangın çığlıkları şehrin merkezinden yükselmeye başladı. Yangının yeri ve çıkış nedeni hakkında birkaç çelişik yorum var. Bunları anlatmıyorum çünkü hangisinin doğru olduğu henüz belli değil. Yangın tedbirsizlik sonucu çıkmış ve yangının çıkış yerinin bitişiğinde petrol ürünleri satan dükkândaki petrolle dolu variller ateş alarak yangın süratle büyümüş. Yangının bu derece büyük olmasının nedeni de bu imiş. Dükkân tahtadan yapılma bir handa yer aldığından dolayı bu han da tamamen yanarak kül oldu.
Aynı zamanda güneyden esen şiddetli rüzgâr da yangının etrafa sıçramasını ve söndürme çalışmalarının etkisiz kalmasına neden oldu. Tahtadan yapılmış olan evler ve dükkânlar tamamen yandı.
On cami ve beş büyük han da yananlar arasında. Bu hanlardan Taşhan, taştan yapılma ve sağlam bir bina olduğundan daha önceki yangınlardan da kurtulmuştu. Bedesten de Taşhan gibi sağlam binalar arasındaydı. Bu nedenle yangın sırasında yakın dükkânların malları bu iki binaya taşınmıştı ama Taşhan ve bedesten de yangından nasibini aldı. Burada bulunan dükkânların tamamı yok oldu. Taşhan ve bedestenden geriye yalnızca taşları kaldı.
Danişmendliler tarafından inşa edilmiş olan Samsun Kalesi'nde bulunan Kale Mahallesi içindeki tüm evler yani yaklaşık beş yüz ev tamamen yandı. Korkunç olan ise şehrin bu kısmındaki İç Kale denilen yerde Samsun Kalesi'nin cephaneliği vardı. Bu büyük felaketin cephaneliğe ulaşmamasına sevinmeliyiz. Yangının cephaneliğe sıçramaması Mutasarrıf Hasan Paşa'nın gayretleriyle oldu. Hasan Paşa şehrin diğer taraflarındaki yangını önleyemeyince tüm gayretini bu yöne yoğunlaştırdı. İç Kale de evler ve cephanelik iki kat sur içinde idi. Hasan Paşa askerleri ve zaptiyeleri cesaretlendirerek yangına doğrudan müdahalede bulunmalarını sağladı ve yangını durdurdu.
Buna rağmen şehirdeki bazı insanlar diyorlar ki, bunu ben de duydum "yetkililer bu yangın sırasında hiçbir şey yapmadılar". Fakat buna inanmayın, bu dedikodu büyük üzüntü ve perişanlıktan kaynaklanıyor. Çünkü halk çok perişandır. Yangını söndürmek imkânsızdı, bütün yetkililer ellerinden geleni yaptılar ve yapmaya da devam ediyorlar.
Yetkililer tarlalarda kurdukları kamplarda felaketzede halka yardım etmeye çalışıyorlar. Bunlara ekmek dağıtıldı. Felaketzedeler sığınacak bir barınak bulmaya çalışıyorlar. Yangın sonucunda ev sahipleri ve tüccarlar tamamen mahvolmuş ve her şeylerini yitirmişlerdir.
Bu yangın felaketzedelerine yardımın şehir dışından gelmesi gerekmektedir. Hükûmet desteğini bekliyoruz. Siz yardım gönderebilir misiniz? Eminim ki Samsun halkı çok minnettar kalacaktır.
—5 Ağustos 1869
Tetkik çalışmaları
Yangın sonrasında afetzedelere yardım ulaştırılmaya başlanmıştır. Yangın tetkik çalışmaları neticesindeyse İç Kale'nin içerisinde 173 ev bulunduğı, surlarının 6-8 metre büyüklüğünde ve 2 metre kalınlığında olduğu not edilmiştir.
Saathane Meydanı'na çıkan Bankalar Caddesi'nin yangın sonrası çekilen bir fotoğrafı.
Daha sonra Canik Vilayeti Baş Mühendisi Mösyö Briyo ve bir diğer mühendis Hırsan Efendi yangın tespitlerine başlamıştır. Tespit raporlarına göre 125.000 m2'lik alan yangından birinci derece etkilenmiştir. Yangın alanı içerisinde alan 500x250 metrelik bir alanda ise ahşap yapılardan geriye kalan hiçbir şey kalmamıştır. Toplamda ise 718 yapının zarar gördüğü ve bu yapılan 121.000 m2'lik alanı kapsadığı not edilmiştir. Bu alanınsa sahiplerine devredilerek 435 bina inşa edilmesi, geri kalan 4.000 m2'lik alana ise 280 dükkânın inşa edilmesi karara bağlanmıştır.
Afetzedelere yardım çalışmaları
Yangın gerçekleştikten bir ay sonra Eylül ayında Samsun'a gelen Trabzon valisi halkın mağduriyetini gidermek için bir komisyon görevlendirmiştir. İlk olarak gıda ve barınma gibi temel sorunlara çözüm bulmaya gayret etmiş, askerî birliklerden temin edilen yüz elli çadır ile kısa süreli de olsa halkın barınma sorununu çözmeye çalışmıştır.
Canik Mutasarrıflığı ve Canik Liva Meclisi yangında zarar görmemiş sayılı birkaç fırında ekmek yaptırıp halka dağıtılmasını sağlamış ve bu dağıtımı tutanaklar ile kayıt altına almıştır. Ayrıca kış yaklaştığından dolayı afetzedeler çadırlardan çıkarılarak ilk etapta okullara, kışlalara yerleştirilmiştir. Daha sonrasındaysa sınırlı sayıdaki okulların iskâna elverişli odalarına, dükkânlara, dükkân benzeri binalara ve evi zarar görmeyenlerin evlerine nakledilmişlerdir. Barınacak bir yer bulamayan aileler ise civar köylerde bulunan akrabalarının yanlarına göç etmişlerdir.
- 1914 - I. Dünya Savaşı: Balkan Cephesi başladı.
- 1914 - Alman İmparatorluğu, Fransa'ya savaş ilan etti.
- 1914 - Birleşik krallık, Osmanlı İmparatorluğu'nun sipariş ettiği "Sultan Osman I" ve "Reşadiye" isimli 2 zırhlı gemiye el koydu. Hükûmetin geri istediği 4 milyon poundluk ücret ise iade edilmedi.
- 1960 - Aralarında Genelkurmay Başkanı Orgeneral Ragıp Gümüşpala'nın da bulunduğu 235 general ve amiral, emekliye sevk edildi. Genelkurmay Başkanlığı'na Cevdet Sunay getirildi.
- 1977 - Kıbrıs lideri Başpiskopos III. Makarios, kalp krizi geçirerek öldü. Spiros Kipriyanu, geçici olarak Kıbrıs liderliğine getirildi.
- 1977 - Liranın değeri, Mark karşısında %4,5 oranında düşürüldü. Mark'ın alış fiyatı 730 kuruştan 763 kuruşa, satış fiyatı da 778 kuruşa yükseltildi.
- 1995 - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin hazırlattığı 'Doğu Raporu' açıklandı. Raporu, TOBB Başkanlık Danışmanı Prof. Dr. Doğu Ergil hazırlamıştı.
- 1996 - 1922'de Tacikistan'da çarpışırken ölen Enver Paşa'nın naaşı İstanbul'a getirildi.
- 2014 - Irak ve Şam İslam Devleti'nin Yezîdî soykırımı gerçekleşti.
- 2023 - Gürcistan'ın Raca-Leçhumi ve Kvemo Svaneti bölgesine bağlı ünlü tatil yeri Şovi'de heyelan meydana geldi: 11 kişi öldü, 210 kişi tahliye edildi.
Doğumlar
- 1903 - Habib Burgiba, Tunus Devleti'nin kurucusu ve ilk Devlet Başkanı (ö. 2000)
- 1926 - Necdet Tosun, Türk sinema sanatçısı (ö. 1975)
- 1943 - Christina, İsveç Kralı XVI. Carl Gustaf'ın dört ablasının en küçüğü
- 1946 - Cahit Berkay, Türk müzisyen ve Moğollar grubunun kurucularından
- 1950 - Nejat Yavaşoğulları, Türk müzisyen
- 1964 - Yasemin Yalçın, Türk oyuncu
- 1970 - Yusuf Tekin, Türk akademisyen ve Milli Eğitim Bakanı
-
Prof. Dr.
Yusuf Tekin
2023'te Tekin
61. Türkiye Millî Eğitim Bakanı
Görevde
Makama geliş
4 Haziran 2023
(3 yıl, 55 gün) Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Yerine geldiği Mahmut Özer Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Rektörü Görev süresi
15 Eylül 2018 - 4 Haziran 2023
(4 yıl, 262 gün) Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Yerine geldiği Naci Bostancı 36. Türkiye Millî Eğitim Bakanlığı Müsteşarı Görev süresi
28 Mayısıs 2013 - 10 Temmuz 2018
(5 yıl, 43 gün) Başbakan Recep Tayyip Erdoğan
Ahmet Davutoğlu
Binali Yıldırım Bakan Nabi Avcı
İsmet Yılmaz Yerine geldiği Mehmet Emin Zararsız Yerine gelen Makam kaldırıldı 1. Türkiye Gençlik ve Spor Bakan Yardımcısı Görev süresi
19 Ağustos 2011 - 28 Mayısıs 2013
(1 yıl, 282 gün) Başbakan Recep Tayyip Erdoğan Yerine geldiği Makam oluşturuldu Yerine gelen Metin Yılmaz Kişisel bilgiler Doğum 3 Ağustos 1970 (55 yaşında)
Tortum, Erzurum, Türkiye Vatandaşlığı
Türkiye
Partisi
Refah Partisi
(1988-1998)
Fazilet Partisi
(1998-2001)
Adalet ve Kalkınma Partisi
(2001-2014)
Hür Dava Partisi
(2014-2017)
Adalet ve Kalkınma Partisi
(2001-2014, 2017-günümüz) Evlilik(ler) Ayşe Tekin Çocuk(lar) 3 Yaşadığı yer Ankara, Türkiye Bitirdiği okul Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Mesleği Siyasetçi, akademisyen, bürokrat Dini Sünni İslam Resmî site yusuftekin.netYusuf Tekin, (d. 3 Ağustos 1970; Tortum, Erzurum), Türk akademisyen, bürokrat ve siyasetçidir. Haziran 2023'ten beri Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanı olarak görev yapmaktadır. 2011-2013 yılları arasında Gençlik ve Spor Bakanı yardımcısı ve 2013-2018 yılları arasında da Millî Eğitim Bakanlığı müsteşarı olarak çalıştı.
1994 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi kamu yönetimi bölümündenmezun olan Tekin, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi'nde araştırma görevlisi olarak çalıştı. 1997'de siyaset ve sosyal bilimler alanında yüksek lisans yaptı ve 2002'de doktorasını tamamladı. 2007 yılında Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi'nde doçent oldu. Daha sonra Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Fakültesi'ne atandı. Ayrıca 2015-2018 yılları arasında Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi'nde mütevelli heyet başkanlığı yaptı. Ağustos 2018'de profesör oldu ve 2018-2023 yılları arasında Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi'nin rektörü olarak görev yaptı. Bu atama, rektörlük için gereken üç yıllık profesörlük şartının bir cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kaldırılması sayesinde mümkün oldu. Ancak kısa süre sonra yapılan başka bir düzenleme ile bu şart yeniden getirildi.
Adalet ve Kalkınma Partisi mensubu, 2011-2013 yılları arasında gençlik ve spor bakanı yardımcısı olarak görev yaptı. Ardından 2013-2018 yılları arasında millî eğitim bakanlığında müsteşar olarak çalıştı. 4 Haziran 2023'te ise millî eğitim bakanı olarak atandı. Siyasi görüşü muhafazakâr ve İslamcı olarak tanımlanan Tekin, eğitimde dinî ve kültürel unsurların yer almasını desteklemektedir. Laiklik ve Kemalizm karşıtı açıklamaları, ülke genelinde tartışmalara neden olmaktadır.
Yaşamı
Yusuf Tekin, 1970 yılında Erzurum'un Tortum ilçesinde doğdu. Aslen Erzurum ilinin Uzundere ilçesinin Gölbaşı köyündendir. İlk ve ortaöğrenimini Rize’de tamamladı. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi kamu yönetimi bölümünden 1994’te mezun olan Tekin, mesleki kariyerine aynı yıl Sivas Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi kamu yönetimi bölümü siyaset ve sosyal bilimler anabillim dalında araştırma görevlisi olarak başladı.
Siyaset ve sosyal bilimler alanında 1997’de yüksek lisans ve 2002’de doktorasını tamamlayan Tekin, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi kamu yönetimi bölümüne atandı. Söz konusu fakültede 2007’ye kadar yardımcı doçent olarak görev yapan Tekin, aynı yıl Siyaset ve Sosyal Bilimler (Siyasal Hayat ve Kurumlar) alanında doçent oldu.
2009 yılına kadar Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi kamu yönetimi bölümünde çalıştıktan sonra, Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Fakültesi’ne atandı.
Öğretim üyeliği süresince bölüm başkanlığı, dekan yardımcılığı, üniversite senato üyeliği, fakülte ve enstitü yönetim kurulu üyeliği gibi idari görevlerde de bulundu.
2011 yılında Gençlik ve Spor Bakanlığına Bakan Yardımcısı olarak atanan Tekin, bu görevinde de üniversitelerle üniversite gençliği ve gençliğin sorunları konularında ortak projeler hayata geçirdi.
2013’te Millî Eğitim Bakanlığı Müsteşarlığı görevine başladı. Müsteşarlığı süresinde de Yükseköğretim Kurulu ve üniversiteler ile koordineli biçimde eğitim politikalarının oluşturulması konusunda çalışmalar yürüttü. 2015-2018 yılları arasında, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi mütevelli heyet başkanlığı görevini de yürüttü.
Yeni hükûmet sistemi ile birlikte müsteşarlık makamının kaldırılması sonrasında yeniden öğretim üyeliğine dönen Tekin, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümüne profesör olarak atandı.
Prof. Dr. Yusuf Tekin, 15 Eylül 2018 tarihinde Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi rektörlüğü görevine başladı.
Tekin, rektörlük görevini yürütürken 4 Haziran 2023 tarihinde Millî Eğitim Bakanı olarak atandı.
Görüşleri
Siyasi görüşü muhafazakâr ve şeriatçı olarak tanımlanan Tekin, özellikle eğitimde dinî ve kültürel unsurların yer almasını desteklemektedir. Kendi anlatımlarında Milli Görüş geleneğini merkezî bir yere koymaktadır. Mevcut laiklik uygulamalarını eleştirerek, laikliğin "din karşıtlığı" veya "inanç hürriyetini kısıtlama" aracı olarak kullanıldığını savunmaktadır. 2014 yılında karma eğitimin zorunlu olmadığını ve veli tercihine bağlı olarak "kız okullarının" açılabileceğini belirtti. TBMM'de yaptığı bir konuşmada, tarikat ve cemaatleri birer sivil toplum kuruluşu olarak tanımladı ve bu yapılarla protokoller yapmaya devam edeceklerini açıkça ifade etti. Cumhuriyet değerlerine ve Atatürk ilkelerine aykırı hareket ettiği gerekçesiyle sık sık muhalefetin ve eğitim sendikalarının hedefi olmaktadır. Tekin, Atatürkçü Düşünce Derneği tarafından anti-Kemalist ve şeriatçı olarak tanımlandı.
Kişisel yaşamı
Evli ve üç çocuk babası Tekin, iyi derecede İngilizce bilmektedir.
- 1972 - Uğur Arslan, Türk şair, sunucu ve TV programı yapımcısı
- 1977 - Deniz Akkaya, Türk model
- 1982 - Ayşenur Taşbakan, Türk taekwondocu
- 1992 - Gamze Bulut, Türk atlet
- 1994 - Endoğan Adili, Türk asıllı İsviçreli futbolcu
Ölümler
- 1001 - Tâi, Abbâsî Hâlifelerinin yirmidördüncüsü (d. 932)
-
Tâi
Ebu Bekir Abdulkerim Abbâsî Halifesi Hüküm süresi 974-991 Önce gelen Muti Sonra gelen Kâdir Doğum 932 Ölüm 3 Ağustos 1001 Tam adı Ebû Bekir "Tâʾi Billâh" `Abdulkerîm bin Fadıl Mutîʿ Hanedan Abbâsî Hanedanı Babası Muti Dini Sünni İslamTâi veya Abdulkerim et-Tai Billah veya Ebû Bekir Abdulkerîm "et-Tâʾi Billâh" bin Fadıl Muti (Arapça:عبد الكر يم بن الفضل "أبو بكر "الطائع لأمر الله ; Ebū bekr "eṭ-ṭāʾiʿ li-ʿBi’l-Lāh" ʿabd el-kerīm bin el-Faḍl) (d. 932 – ö. 3 Ağustos 1001) Abbâsî Hâlifelerinin yirmidördüncüsüdür.
Yaşamı
Abdulkerim Tai 932'da Abbasi halifesi olan Muti'nin oğlu olarak doğdu. Muti 946'dan itibaren halifelik yapmakta idi; ama Emir-ul Umera unvanlı Büveyhîler emiri Müizzüddevle'nin idaresi altında, nerede ise hiç iktidar ve mali gücü bulunmamaktaydı. Tai Ekim 974'te babası Muti'nin inme inip felç olması dolayısıyla halifelikten feragat etmesinden sonra halifelik tahtına Buveyhîler tarafından çıkartıldı. Tai de babası gibi hiç iktidar sahibi olamadı ve Buveyhîler emri altında 991'e kadar halifelik yaptı. 991'de Buveyhîler emiri Baha el-Devle tarafından halledildi ve yerine amcası Muttaki'nin oğlu Kadir halife yapıldı.
Şahsi hayatı ve halifelik idaresi hakkında hemen hemen hiç belgesel bilgi bulunmamaktadır. Tai'nin de babası gibi hiçbir halifelik iktidar gücü bulunmamaktaydı. Tai'nin idaresi ve halife Tai ile Buveyhîler emirleri arasındaki ilişkiler için zamanına ait tek kaynak Buveyhîler emiri "Samsām el-Devle" altında katiplik yapan ve Buveyhîler emiri Baha el-Devle'nin veziri olan Fahr ul-Mülk'ün başkatibi olan Hilal el-Sabi (358-447) tarafından hazırlanmış saray protokolü kitabında bulunmaktadır.
Halife Tai'nin halife olduğu 974-991 döneminde nominal olarak Abbasilere ait ülke hemen hemen otonom güya vasal emirliklere ve devletlere bölünmüştü. Tai'nin halifelik döneminde eski Abbasiler ülkesi büyük askeri hücumlara uğrayıp büyük politik değişmeler gösterip gittikçe küçüldü.
Kuzey Afrika'da Tunus ve Libya'da bir Șii halifelik ve bir teokratik devlet kurmuş olan Fatımiler Abbasi Halifesi Tai'nin halifelik döneminden hemen önce ve onun döneminde Abbasi topraklarına genişlemeye başladılar. Dördüncü Fatımi halifesi olan Ebū Tamīm Ma'add el-Mu'izz li-Dīn Allāh (953–975) döneminde 969'da, Fatımiler Mısır'ı Abbasiler'in güya vasal emirliği olan İhşidîler idaresinden almışlardı ve bu ülkeyi Fatımi halifeliği teokratik devletinin merkezi yapmışlardı. Beşinci Fatımi halifesi olan Muiz'in oğlu Aziz Billah döneminde Hicaz, Mekke ve Medine Fatımiler vasallığını kabul ettiler. Bu Fatımi halifesi döneminde 977/978'den itibaren Fatimiler Filistin ve Suriye'yi ellerine geçirmeye yöneldiler. 982'de Filistin ve 963'te Şam Fatımiler eline geçmişti. Sonra Fatımiler Halep'te bulunan Hamdaniler üzerine hücumlara başladılar. Fakat Suriye'yi ellerine geçirme onlara gayet büyük gaileler çıkardı. Suriye, birbirleriyle devamlı mücadele eden Türkler, Fatımiler ve Karmatiler arasında bir savaş meydanına dönüştü.
Suriye bu hale dönüşmüş iken Bizanslılar, Müslümanların bu zayıflığını görüp yüzyıllar önce kaybettikleri güney Anadolu ve Suriye topraklarını geri alma hevesine kapıldılar. İoannis Çimiskes Bizans'ın Armania Theması askeri valisi olduğu zaman yörel emirler elinde olan Araplar ile harp halindeydi. Sonra dayısı Nikiforos Fokas ile birlikte Halep dahil 60 sınır şehrinin Bizanslılar eline geçmesini sağladı. Dayısı bir askerî darbe ile 953'te Konstantinopolis'te Bizans İmparatoru tahtını eline geçirdi. 969'da ise bir komplo ile İoannis Çimiskes dayısının yerine İmparator oldu ve 976 yılına kadar hüküm sürdü. Çimiskes önce Balkanlarda Bulgarlarla uğraştıktan sonra 972 yılından itibaren dikkatini Abbasiler ve onların hükümdarlığını kabul etmiş vasallarına çevirdi. Önce Yukarı Mezopotamya'ya hücum edip istila etti. 975 yılındaki askeri seferinin hedefi Suriye ve Filistin oldu. 975 ilkbaharında başlattığı askeri seferde önce Nisan'da Antakya'yı eline geçirdi ve sonra Humus'a yöneldi ve bu şehir yıllık tazminat vererek Bizans tabiliğini kabul etti. Sonra Afamia ve biraz direniş gösterdiği için cezalandığı Baalbek Çimiskes eline geçti. Şam üzerine yürüyüp, Emeviler imparatorluğunun merkezliğini yapmış olan bu büyük şehri Bizans'a tazminat veren bir tabi şehir yaptı. Sonra Filistin'e yönelip Taberiye, Beyrut, Nasıra, Akka, Kayserya, Sayda, Biblos'u eline geçirdi. Ama Fatımilerin Filistin'deki sahil liman üslerini, Trablusşam'ı ve Kudüs'ü alamadı. 976 yazı sonunda Bizanslılar ta (610-641) döneminde hüküm sürmüş olan imparator Herakleios'tan beri ellerinde bulunmayan eski doğu Akdeniz arazilerini tekrar eline geçirmiş oldular. Güya Abbasilerin Halifesi olan Tai bu Hristiyan ilerlemesine karşı eli kolu bağlı en ufak bir iktidar gücü olmadan hiçbir şey yapamadan Bağdat'ta Buveyhîler idaresinde zaman geçirdi.
Bu yetmezmiş gibi Buveyhîler emirliği de kendi arasında daha küçük emirliklere bölündü; bu değişik parçalar birbirleriyle askeri mücadeleye giriştiler. 977'de Buveyhiler emiri "Rukn ul-Devle" ölünce bu emirlik önce iki emirliğe bölündü. Bir parça Rey merkezli olup tarihçilerce "Rey Deylamileri" olarak anılır oldu ve "Fahr ad-Devle" idaresi altında idi. Diğeri ise Hamedan merkezli İran'da Fars bölgesinde olup ilk emiri "Mueyyed el-Devle" idi. Sonra bu emirlikler de birbirleriyle mücadele ederek bazen değişik parçalara bölündüler. 987'de "Saraf el-Devle" Fars ve Irak'ı birleştirdi ve Bağdat'ta bulunan Abbasi Halifesi Tai'nin Emir-ul Umerası oldu. 988'de ölmeden kendine ait bölgeleri ve bu arada Bağdat'ı oğlu olan Baha el-Devle'ye bıraktı.
Baha el-Devle böylece Abbasi Emir-ul Umera unvanı da aldı. Bu arada Abbasi Halifesi Bağdat'ta epeyce mülk edinmişti. Bu mülke tamah eden Buveyhi Emir-ul Ümerasi Baha el-Devle 991'de Abbasi Halifesi olan Tai'yi halifelik tahtından indirip yerine kuzeni olan Kâdir'i Abbasi halifesi yaptı.
Tai bundan sonra Bağdat'ta oturdu. Ölümü bu şehirde 3 Ağustos 1001 tarihinde oldu.
-
- 1460 - II. James, 1437'den itibaren İskoç kralı, I. James ve Joan Beaufort'un oğlu (d. 1430)
- 1977 - III. Makarios, Kıbrıs Ortodoks Kilisesi Başpiskoposu ve bağımsız Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı (d. 1913)
- 2004 - Sulhi Dönmezer, Türk hukukçu ve akademisyen (d. 1918)
- 2005 - Mete Sezer, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1935)
- 2017 - Çetin Şahiner, Türk atlet (d. 1934)
- 2019 - Cengiz Sezici, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1950)
- 2021 - Hüseyin Özay, Türk Tiyatro sanatçısı ve Seslendirme Sanatçısı (d. 1959)
Tatiller ve özel günler
- Fırtına: Doğumgünü Fırtınası (Marmara Bölgesi)
![]()
Yorumlar
Yorum Yap